== Функции, процедури и тригери


=== Тригери

Во овој дел се прикажани скриптите потребни за дефинирање на тригерите кои овозможуваат автоматска обработка и контрола на податоците во базата. Тригерите се користат за одржување на интегритетот, автоматско ажурирање на вредности и евиденција на промените во системот.

 [attachment:triggers.sql triggers.sql]

=== Тригер 1 : auto_set_reservation_status 

[[Image("Screenshot 2026-05-20 142512.png", 300px)]]

Овој trigger автоматски го поставува статусот на резервацијата како "Active" или "Expired" според датумот на истекување. Се користи за автоматско ажурирање на резервациите и одржување точни податоци во системот

=== Тригер 2 : prevent_duplicate_seat_booking 

[[Image("Screenshot 2026-05-20 143034.png", 300px)]]

Овој trigger спречува дупло резервирање на исто седиште на исто патување со воз. Пред внесување нов билет, системот проверува дали седиштето е веќе резервирано и ако постои, прикажува грешка во спротивно. Се користи за да се избегнат конфликти и да се обезбедат точни резервации на билети.

=== Тригер 3 : update_trip_status_based_on_delay

[[Image("Screenshot 2026-05-20 143448.png", 300px)]]

Овој trigger автоматски го ажурира статусот на патувањето според доцнењето на возот. Ако бројот на минути за доцнење е поголем од 0, статусот се поставува на "Delayed", а во спротивно на "On Time". Се користи за автоматско следење и прикажување на точниот статус на возовите.

=== Тригер 4 : auto_set_transaction_date

[[Image("Screenshot 2026-05-20 144202.png", 300px)]]

Овој trigger автоматски ја поставува датата на трансакцијата ако не е внесена при креирање на плаќање. Ако transaction_date е NULL, системот ја става тековната дата. Се користи за да се осигураме дека секое плаќање има точен датум и за автоматско и конзистентно водење на финансиски записи.

=== Тригер 5 : prevent_employee_trip_overlap

[[Image("Screenshot 2026-05-20 144545.png", 300px)]]

Овој trigger спречува еден вработен да биде доделен на две патувања во исто време. Пред внесување нов запис во "Train Trip", системот проверува дали веќе постои ист вработен со исто време на поаѓање и ако да, фрла грешка. Се користи за да се избегнат конфликти во распоредот и за правилно распределување на вработените.

=== Тригер 6 : check_and_mark_overbooked

[[Image("Screenshot 2026-05-20 145123.png", 300px)]]

Овој trigger проверува дали бројот на продадени билети го надминува капацитетот на возот за дадено патување. Ако има повеќе билети од дозволени места, автоматски го менува статусот на патувањето во "Overbooked" и дава известување. Се користи за автоматско следење на пополнетост и спречување на преголем број резервации.

=== Функции

Во овој дел се прикажани функциите кои се користат за извршување на специфични пресметки и обработка на податоците во базата. Функциите овозможуваат повторна употреба на логика и поедноставување на SQL наредбите.

 [attachment:functions.sql functions.sql]

=== Процедури 

Во овој дел се прикажани процедури кои овозможуваат централизирано извршување на операции над базата на податоци. Процедурите се користат за автоматизација на сложени процеси, вметнување, ажурирање и бришење на податоци.

 [attachment:prodecures.sql prodecures.sql]